Academic journal article Literator: Journal of Literary Criticism, comparative linguistics and literary studies

Taalideologie En Afrikatale: Universiteitstudente Se Persepsie Daarvan in 'N Postapartheidsbedeling in Suid-Afrika

Academic journal article Literator: Journal of Literary Criticism, comparative linguistics and literary studies

Taalideologie En Afrikatale: Universiteitstudente Se Persepsie Daarvan in 'N Postapartheidsbedeling in Suid-Afrika

Article excerpt

Abstract

Language ideology and African languages: The perception of university students in a post-apartheid South Africa

Since the commencement of the new South African Constitution in 1996 student numbers in African languages at the Potchefstroom University for Christian Higher Education have dropped dramatically. It is argued in this article that this problematic situation should not be attributed to an inefficient language policy or ineffective course material, but rather to an ideological climate that is counter-productive to the optimal functioning of African languages as languages of education.

It was found that second-language speakers, who do not have any innate sentimental attachment towards African languages, also do not really attach any instrumental value to them. In the questionnaire they rather revealed an apathetic attitude. First-language speakers, however, revealed a strong sentimental and instrumental point of view concerning these languages, but also revealed an even stronger sentiment towards English as an instrumental language. However, African languages have to compete with English in the instrumental sphere.

Opsomming

Taalideologie en Afrikatale: universiteitstudente se persepsie daarvan in 'n postapartheidsbedeling in Suid-Afrika

Sedert die aanvaarding van die nuwe Suid-Afrikaanse Grondwet in 1996 het studentegetalle in die Vakgroep Afrikatale aan die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoer Onderwys drasties afgeneem. Hierdie toedrag van sake word nie toegeskryf aan 'n oneffektiewe taalbeleid (1) of onvoldoende kursusmateriaal en -aanbiedings nie, maar eerder aan ideologiese klimaat wat teenproduktief is vir die optimale funksionering van hierdie tale as enderrigtale.

Dit is oorwegend bevind dat tweedetaalsprekers van Afrikatale nie die waarde van hierdie tale as instrument erken nie, en in der waarheid 'n apatiese ingesteldheid daarteenoer het. Eerstetaalsprekers erken die botoon wat Engels voer op instrumentele gebied, ofskoon hulle wel 'n sterk instrumentele waarde aan Afrikatale toedig.

1. Konfeks en probleem

Die getal studente wat Afrikatale in die Vakgroep Afrikatale aan die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoer Onderwys neem, het oor die afgelope ses jaar, sedert die aanvaarding van die nuwe Suid-Afrikaanse Grondwet, drasties afgeneem. Wanneer in gedagte gehou word dat Wet 108 van 1996 aan Afrikatale, naas Afrikaans en Engels, volledige amptelike status verleen, is dit noodsaaklik om na moontlike redes vir hierdie toedrag van sake te soek. Die basiese vertrekpunt van hierdie artikel is dat die grondliggende rede hiervoor nie te soek is in beleide, strukture, kursusmateriaal en -aanbiedings nie, maar in die mate waardeur studente se taalpersepsies en hul gevolglike taalgedrag primer gerig word deur ideologiese dryfvere. Hierdie vertrekpunt bestaan in navolging van Pieterse se standpunt dat 'n uiteindelike talebestel deur ideologiee bepaal word (vgl. Pieterse, 1993:139).

Die oorhoofse doel met hierdie artikel is om die taalideologiekwessie, soos deur Cobarrubias (1983:63) gedefinieer en deur Steyn (1993:7-18) en Du Plessis (1992:95-97) verder verfyn, spesifiek empiries van toepassing te maak ter toetsing van die gestelde aanname. Die volgende sake kom onder die vergrootglas:

* 'n Beredenering aan die hand waarvan gestel word dat die soeke vir die oplossing van die dalende studentegetalle in die geledere van die Afrikataalstudente aan die Potchefstroomse Universiteit waarskynlik le in ideologiese faktore.

* Die verslag van die empiriese navorsing wat in 2002 onderneem is, dien om die aanname oor taalideologiese faktore te ondersteun.

* 'n Interpretasie van die navorsingsdata en aanbevelings aan die hand waarvan begrip vir die situasie gekweek word en 'n moontlike regstelling van die problematiese taalsituasie gemaak kan word.

2. Ideologie

Hierdie ondersoek gaan van die veronderstelling uit dat ideologie in verband gebring en gelykgestel word aan menslike oortuigings (kyk die definisie van die woord in The New Collins Concise English Dictionary (McLoyd, 1982:555). …

Search by... Author
Show... All Results Primary Sources Peer-reviewed

Oops!

An unknown error has occurred. Please click the button below to reload the page. If the problem persists, please try again in a little while.