Academic journal article Kadin/Woman 2000

Turkiye'de Ensest Konulu Akademik Makalelerde Anneyi Suclama/Mother Blaming in Academic Articles about Incest in Turkey

Academic journal article Kadin/Woman 2000

Turkiye'de Ensest Konulu Akademik Makalelerde Anneyi Suclama/Mother Blaming in Academic Articles about Incest in Turkey

Article excerpt

Giris

Ensest, anne, baba, aile uyesi veya akraba tarafindan cocugun cinsel ya da cinselligi ima eden davranislarla sozlu, sozsuz, gorsel ya da fiziksel olarak istismar edilmesidir. Ensestin failleri genellikle ailede baba, dede, agabey gibi otorite konumunda olan yetiskin erkeklerdir ve mevcut calismalar kadin istismarcilarin erkeklere kiyasla cok daha az sayida oldugunu belirtir (Cavlin-Bozbeyoglu, 2009). Failler her ne kadar cogunlukla erkek olsa da, bazen istismara ugrayan cocuklar da dahil olmak uzere aile, akrabalar, yakin cevre ve hatta toplum ensestin failinden cok anneyi suclama egilimi gosterir. Annenin cocugu koruyamadigi (istemeden) ya da korumadigi (bilerek) anneye yoneltilen en temel suclamalardir. Suclamalar annelik rolu, anneligin nitelikleri ve pratikleri hakkinda birtakim on kabulleri barindirir ve bu on kabuller ataerkil annelik kurumu ve ideolojisi ile yakindan iliskilidir. Ustelik, ensest soz konusu oldugunda anneyi suclama sadece genel bir egilim degildir; uzmanlar ve bu konuda yapilan akademik calismalarin bir kismi da anneyi suclama egilimi gosterebilmektedir.

Ensest uzerine yapilan calismalarin soylemi dikkate alinmalidir. Sadece sozlu ya da yazili dilin kullanimi anlaminda degil, dilden fazlasi yani bir toplumsal pratik olan soylem (Fairclough, 1995:135), icinde gelistigi tarihsel, toplumsal ve politik baglamla iliskili olarak, esitsiz toplumsal iliskilerden ve tahakkumden bagimsiz degildir; mevcut guc iliskilerini ve ideolojileri uretebilir/yeniden uretebilir ve mesrulastirabilir veya bunlara direnebilir (Van Dijk, 2015). Bilimsel soylemin ise belli bir tarihsel ve toplumsal baglam icerisinde bize gercekligi ve bu gercekligi bilme bicimlerini sundugunu soylemek mumkundur (Foucault, 2002). Oyleyse, toplumsal olarak insa edilmis bir kategori olan bilimin ve bilimsel soylemlerin yansizligina ve erkek egemen toplumsal cinsiyet ideolojisinden azade oldugu iddiasina elestirel yaklasmak gerekir (1) (Fox Keller, 2007). Bilimsel bilme bicimleri diger esitsiz guc iliskileriyle ic ice gecmis eril merkezciligi banndirabildigi gibi buna karsi direnisi de banndirabilir. Ayrica, Foucault'un izinden giderek Joan W. Scott'un belirttigi gibi bilimsel bilgi ve gercekligi bilme bicimleri sadece metinlerde degil, okul, hastane, fabrika gibi disipline edici, profesyonel organizasyonlarda, kurumlarda ve pratiklerde de cisimlesir (Scott, 1988: 35).

Elestirel soylem analizi tahakkumu, esitsiz guc yapilarini ifsa etmek icin bir aractir (Wodak, 1997: 7); feminist elestirel soylem analizi de bir toplumsal grup olarak erkegi yucelten ve kadini gucsuzlestiren guc iliskilerini yani ataerkil toplumsal duzeni iceren soylemin elestirisini yapar (Lazar, 2007: 5). Bu calisma, Turkiye'de ensest uzerine yayimlanmis akademik makalelerde anneyi suclama egilimini incelemeyi amaclamaktadir. Soz konusu makalelerde anneyi suclamaya yonelik ogeler feminist elestirel soylem analiziyle irdelenmeye calisilacaktir. EBSCO ve Google Scholar veri tabanlarindan erisilebilen, ensest uzerine 2001 ve 2017 yillari arasinda yayimlanmis, cesitli disiplinlerden yirmi dort akademik metinde ataerkil annelik kurumuna ve ideolojisine ickin anneyi suclamanin yer alip almadigi ve anneyi suclayici soylemsel unsurlar varsa bu calismalarin erkek egemen cinsiyet rejimini nasil guclendirdigi; calismalarda anneyi suclamaya karsi argumanlarin nasil insa edildigi arastirilacaktir. Calismada dilbilimsel incelemeler disarida birakilacak ama ensest uzerine akademik soylemde icerilen ataerkil annelik kurumunun ideolojik ogeleri cozumlenmeye calisilacaktir. Oncelikle ataerkil bir kurum olarak annelik ve annelik kurumunun ideolojisinin anneyi suclama ile iliskisi uzerinde durulacaktir. Ardindan ensest calismalarinda anneyi suclama uzerine yapilan analizlere deginilecek ve Turkiye'de ensest uzerine yazilmis akademik metinler anneyi suclama egilimi acisindan analiz edilmeye calisilacaktir.

Ataerkil Kurum Olarak Annelik

Kurumlar toplumsal ihtiyaclara gore bireylerin yasamlarini duzenleyen, insa edilmis toplumsal mekanizmalar ve kulturel pratiklerdir. …

Search by... Author
Show... All Results Primary Sources Peer-reviewed

Oops!

An unknown error has occurred. Please click the button below to reload the page. If the problem persists, please try again in a little while.